Bằng đại học khác ngành kinh nghiệm có xin được GPLĐ Chuyên gia?

Hướng dẫn chứng minh điều kiện Chuyên gia xin Giấy phép lao động và cách áp mã nghề khi bằng đại học không trùng khớp với ngành kinh nghiệm làm việc.

Trong quá trình chuẩn bị hồ sơ xin Giấy phép lao động (GPLĐ) cho các chuyên gia nước ngoài, nhiều doanh nghiệp gặp phải tình huống: ngành học ghi trên bằng đại học của người lao động không trùng khớp với lĩnh vực chuyên môn ghi trong văn bản xác nhận kinh nghiệm làm việc. Việc này thường gây ra tâm lý lo ngại hồ sơ sẽ bị cơ quan chức năng từ chối.

Bài viết dưới đây sẽ phân tích rõ các quy định pháp lý hiện hành về tính tương thích giữa bằng cấp và kinh nghiệm, đồng thời hướng dẫn doanh nghiệp cách xử lý và áp mã nghề nghiệp chuẩn xác trong trường hợp này.

1. Kết luận pháp lý về điều kiện chứng minh tư cách Chuyên gia

Căn cứ theo quy định của pháp luật lao động hiện hành, đối với vị trí Chuyên gia, không có điều khoản nào bắt buộc ngành đào tạo trên bằng đại học phải trùng khớp hoàn toàn với lĩnh vực ghi trong văn bản xác nhận kinh nghiệm làm việc.

Do đó, trường hợp hai văn bản này không đồng nhất về ngành nghề chuyên môn, hồ sơ của người lao động nước ngoài VẪN ĐẠT điều kiện để chứng minh tư cách Chuyên gia, miễn là đáp ứng đầy đủ về số năm kinh nghiệm tối thiểu và trình độ bằng cấp theo tiêu chuẩn quy định.

2. Phân tích tiêu chuẩn thẩm định dựa trên thực tế hồ sơ

Dựa trên các quy trình gộp rút gọn và tài liệu hướng dẫn về điều kiện cấp Giấy phép lao động mới nhất, năng lực của vị trí Chuyên gia được cơ quan quản lý nhà nước xét duyệt dựa trên hai tiêu chí độc lập sau:

• Về trình độ học vấn: Người lao động nước ngoài bắt buộc phải cung cấp một trong các loại văn bằng tối thiểu bao gồm: Bằng đại học, bằng thạc sĩ hoặc bằng tiến sĩ.

• Về thâm niên công tác: Phải có văn bản xác nhận kinh nghiệm làm việc ít nhất 02 năm tại vị trí công việc phù hợp với chức danh dự kiến đảm nhiệm tại Việt Nam.

Lưu ý thực tế từ chuyên gia: Do quy định không bó buộc ngành học phải tương thích với lĩnh vực kinh nghiệm, cơ quan thẩm quyền sẽ thẩm định năng lực và tính hợp lý của Chuyên gia chủ yếu dựa trên nội dung mô tả chuyên môn và chức danh được ghi nhận trong văn bản xác nhận kinh nghiệm làm việc do tổ chức nước ngoài cấp.

Tuy nhiên, khi thực hiện lựa chọn mã nghề nghiệp cấp 3 để kê khai vào mẫu hồ sơ hành chính (Mẫu số 01 hoặc Mẫu số 03), tổ chức doanh nghiệp vẫn phải thực hiện đối chiếu trình độ chuyên môn thông qua bằng cấp tại mã cấp 1 để lựa chọn phân nhóm cho tương ứng.

3. Thành phần hồ sơ và hướng dẫn áp mã chức danh nghề nghiệp

Khi tiến hành thực hiện thủ tục cấp mới Giấy phép lao động cho Chuyên gia trong trường hợp bằng cấp khác ngành kinh nghiệm, doanh nghiệp cần chuẩn bị bộ hồ sơ số hóa và áp dụng quy tắc ghi mã nghề theo hướng dẫn dưới đây:

3.1. Thành phần hồ sơ đề nghị cấp mới cần chuẩn bị

1. Văn bản báo cáo giải trình nhu cầu sử dụng lao động nước ngoài và đề nghị cấp Giấy phép lao động (Mẫu số 03).

2. Bản sao Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc Giấy chứng nhận đầu tư của tổ chức sử dụng lao động.

3. Bằng đại học, thạc sĩ hoặc tiến sĩ của người nước ngoài (đã được Hợp pháp hóa lãnh sự, dịch thuật và chứng thực công chứng sang tiếng Việt).

4. Văn bản xác nhận kinh nghiệm làm việc hợp lệ thể hiện thâm niên ít nhất 02 năm tại vị trí phù hợp (đã được Hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng).

5. Bản sao hộ chiếu và visa/thẻ tạm trú bản gốc còn thời hạn sử dụng của người nước ngoài kèm theo 02 ảnh màu kích thước 4cm x 6cm (nền trắng, không đeo kính).

6. Phiếu lý lịch tư pháp do cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài hoặc của Việt Nam cấp theo thời hạn quy định.

7. Giấy khám sức khỏe có yếu tố nước ngoài còn thời hạn hiệu lực không quá 12 tháng tính đến thời điểm nộp hồ sơ.

3.2. Hướng dẫn tra cứu và áp dụng mã nghề nghiệp chuẩn hóa

Khi thiết lập thông tin trực tuyến trên tờ khai hệ thống, doanh nghiệp thực hiện đối chiếu với Danh mục nghề nghiệp Việt Nam (ban hành kèm theo Quyết định số 34/2020/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ) theo các cấp bậc sau:

• Mã cấp 1 tương ứng: Chọn Nhóm 2 (Nhà chuyên môn bậc cao) – Nhóm bắt buộc áp dụng đối với các đối tượng có trình độ đào tạo từ Đại học trở lên.

• Mã cấp 3: Doanh nghiệp phải ghi cụ thể tên công việc/nghề nghiệp dự kiến đảm nhiệm tại Việt Nam theo mã nghề cấp 3 (lựa chọn trong khoảng từ mã 171 đến mã 835) tương ứng với bằng cấp chuyên môn được đào tạo.

• Mã cấp 4 mở rộng (Tối đa 3 mã xung quanh để giải thích chuyên sâu): Sử dụng các mã cấp 4 trực thuộc nhóm cấp 3 đã chọn để làm rõ bản chất công việc và đối chiếu logic với năng lực thực tế.

Ví dụ minh họa: Nếu vị trí công việc đăng ký của Chuyên gia là Nhân viên kế toán, doanh nghiệp lựa chọn mã cấp 3 là 241 (Nhà chuyên môn bậc cao về Kế toán). Mã cấp 4 mở rộng để tra cứu đối chiếu trước khi xác nhận trên hệ thống là 2411 (Kế toán và các nhà chuyên môn có liên quan).

Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý rà soát tính logic giữa nội dung mô tả công việc trong Mẫu số 03 và chức danh trên giấy xác nhận kinh nghiệm của người nước ngoài để cơ quan chức năng có đủ căn cứ thẩm định tính hợp lý của hồ sơ. Mọi vướng mắc về cách chọn mã ngành cấp 3 tương ứng với trình độ đào tạo hoặc quy trình dịch thuật chứng thực văn bằng, doanh nghiệp nên tham khảo ý kiến từ các chuyên gia pháp lý lao động để được hướng dẫn chi tiết.